Deniz ve Havalimanlarında Aktarma İşlemleri

Gümrükler Genel Müdürlüğünün 2013/54  sayılı Genelgeleri ile yurtdışından bir deniz veya havalimanına gelen ve geçici depolama yerine alınarak veya alınmaksızın başka bir deniz veya hava taşıtına aktarılacak serbest dolaşımda olmayan eşyanın yurtdışı edilmesinde, transit beyannamesi kullanılmayarak 4458 sayılı Gümrük Kanununun 165/A, 165/C maddeleri ile Gümrük Yönetmeliğinin 435 inci maddesi gereğince çıkış özet beyan verilmesi suretiyle işlem yapılacağı ve söz konusu çıkış özet beyanın, Kanunun 46 ıncı maddesinde belirtilen süreler içerisinde  giriş özet beyan kayıtları ile ilişkilendirilerek ve Türkiye Gümrük Bölgesini terk edecek taşıta ilişkin çıkış bildiriminde belirtilerek işlemlerin ikmal edileceği hüküm altına alınmıştır. Mezkur genelge kapsamında yapılacak transit ticaret ve mahrece iade konusu eşyanın çıkış işlemlerinde, hava ve denizyolu çıkış özet beyanların aktarma yapılacak taşıma senetleri bölümünde “Transit Ticaret” ve “Mahrece İade” şeklinde aktarma tiplerinin kullanılabilmesine ilişkin teknik düzenlemeler 2019 yılında  devreye alınmıştır.

Diğer taraftan, Türkiye Gümrük Bölgesine havayolu ile getirilen ve Gümrük Yönetmeliği’nin 63 üncü maddesi hükümlerine göre özet beyanı verilen eşya için aynı Yönetmeliğin 435 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca, varış yeri ile alıcısının değişmemesi koşuluyla, gümrüğe sunulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde, boşaltıldığı havalimanından havayoluyla tekrar Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkışında özet beyan aranmayacaktır.

Türkiye Gümrük Bölgesine giriş yapılan havalimanından Gümrük Genel Tebliği (Transit Rejimi) (Seri No: 5) çerçevesinde aktarma bildirimi ile farklı bir havalimanına havayoluyla aktarılmış olan bu gümrük idaresinden yurt dışı edilmesinde de gümrük idaresine çıkış özet beyan verilerek işlem yapılabilecek; bu durumda çıkış özet beyan, aktarma bildirimine ilişkin özet beyan modülünde “ALIST” türündeki teslim kaydı ile ilişkilendirilecek ve Türkiye Gümrük Bölgesini terk edecek taşıta ilişkin çıkış bildiriminde belirtilecektir.

Ancak, havayolu ile gelen eşyanın, geçici depolama yerine alınmaksızın başka bir hava taşıtına aktarılmasına ilişkin işlemler 48 saat içerisinde tamamlanacak olup, bu süre içerisinde işlemleri tamamlanmayan eşya geçici depolama yerine alınacaktır.

Diğer taraftan, antrepo beyannamesi ile antrepoya alınan serbest dolaşımda olmayan eşyanın aynı gümrük idaresi denetimindeki hava veya deniz limanına sevk edilip buralardan yurtdışı edilmesi halinde işlemler, 2013/5 sayılı Genelge hükümleri çerçevesinde ya transit beyannamesi ya da 3171 rejim kodlu beyanname verilmesi suretiyle gerçekleştirilmesi yani teminat altında aktarma işlemlerinin yapılması gerekmektedir.